Artikelen

 

Henk Verhoef Het orgel in de St.-Martinuskerk te Westwoud
Het ORGEL 100 (2004), nr. 6, 12-21 [samenvatting]

In 2003 werd het Ypma-orgel in de St.-Martinuskerk te Westwoud na restauratie door de firma Elbertse weer in gebruik genomen. Adviseur was Ton van Eck.
Het Ypma-orgel volgde in 1864 het Gerstenhauer-orgel uit 1791 op. Dit instrument was bij de bouw van een nieuwe kerk in Westwoud in 1851 verkocht, en bevindt zich nu in enigszins gewijzigde toestand in de Oude Kerk te Scheveningen.
In de loop van de tijd is er slechts weinig aan het Ypma-orgel veranderd. De firma’s Pels en Vermeulen werkten aan het orgel; enkele kleine dispositiewijzigingen en verandering van de windvoorziening waren het gevolg. Al in 1951 stelde orgelmaker Bernard Pels voor de oude dispositie te herstellen; dit voorstel werd niet uitgevoerd. De firma Elbertse zorgde nu alsnog voor herstel.
Het resultaat is een bijzonder orgel, waarin alle registers optimaal samenwerken. Het Hoofdwerk heeft een klassiek karakter, het Bovenwerke is wat romantischer. (De Rugwerkkast is loos; het is een kast voor bladmuziek, die sinds 1864 slechts is aangevuld en dus een bijzondere bibliotheek bevat.) De grondstemmen kunnen op allerlei manieren worden gecombineerd zonder uit balans te raken. Ook het toucher is zeer goed.
Het is uniek dat dit instrument evenals de rest van het interieur van de kerk, zo fraai bewaard is gebleven.